Araştırmanın sorusu, yöntemi, bulguları ve işletmeniz için anlamı.
Hazırlık önizlemesi
Yazılar ve örnekler hazırlanıyor. Devam eden çalışmaların sonuçları henüz yayımlanmadı.
BURADA NE BULACAKSINIZ?
Yapay zekâ araştırmaları, anlaşılır Türkçeyle.
DijitalPi Araştırmalar’da akademik çalışmaları inceliyor, işletmeniz için ne anlama geldiklerini günlük örneklerle açıklıyoruz. AI reklamları, iş süreçleri, karar kalitesi ve yapay zekâda görünürlük üzerine yazılarımızı keşfedebilirsiniz.
Her incelemede araştırmacının neyi anlamak istediğini, nasıl çalıştığını, ne bulduğunu ve hangi soruların açık kaldığını anlatıyoruz. Yazar ve orijinal kaynak görünür; DijitalPi’nin açıklamaları ve iş örnekleri ayrıca belirtilir. Kendi yürüttüğümüz çalışmaların ilerleyişini de paylaşıyoruz.
Müşteriler ajans ararken yapay zekâ kimi öneriyor?
ChatGPT, Gemini ve Claude üzerinde müşterilerin sorabileceği sorularla araştırmaya devam edeceğiz. Hangi ajansların önerildiğini ve hangi sitelerin kaynak gösterildiğini kaydediyoruz.
İşletmeniz için anlamı: Potansiyel müşterilerinizin karşısına hangi markaların çıktığını anlamak.
Platform planı güncellendi · Claude ölçümleri sırada. Henüz yayımlanmış sonuç bulunmuyor.
02 / AKADEMİK MAKALE İNCELEMELERİ
Türkiye + Dünya
Bu bilgiler benim ne işime yarar?
Burada başka araştırmacıların yayımladığı akademik makaleleri inceliyoruz. Orijinal çalışmayı tanıtıyor, ne anlama geldiğini ve işletmenizde nasıl kullanabileceğinizi açıklıyoruz.
01 / REKLAM TESTLERİNDE KİTLE DENGESİ
Meta A/B testinde kazanan reklama güvenebilir miyim?
Ön baskı incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Characterizing and Minimizing Divergent Delivery in Meta Advertising Experiments arXiv · 28 Ağustos 2025 · v1, hakem değerlendirmesi bilgisi yok · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarGordon Burtch, Robert Moakler, Brett R. Gordon, Poppy Zhang, Shawndra Hill
Meta A/B testinde kazanan reklam, farklı kitleye ulaşmış olabilir. Ön baskı, reklam içeriği seçimini ve ek satış ölçümünü neden ayırmak gerektiğini inceliyor.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
Son tıklama verisi reklam bütçesi kararını yanıltır mı?
Ön baskı incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Predicted Incrementality by Experimentation (PIE) for Ad Measurement arXiv · 1 Nisan 2026 · v2 · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarBrett R. Gordon, Robert Moakler, Florian Zettelmeyer
Son tıklama verisi bütçe kararını yanıltır mı? Bir ön baskı, deneylerden öğrenen tahminlerle kampanya başarısını ölçmenin imkân ve sınırlarını inceliyor.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
Daha akıllı bir yapay zekâ asistanı satışı artırır mı?
Çalışma makalesi incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Reasoning AI, Consumer Search, and Purchase: Evidence from an Online Platform Field Experiment SSRN · 23 Mayıs 2026 · İncelenen PDF sürümü, hakem değerlendirmesinden geçmemiş · Çalışma makalesi
Daha akıllı asistan satışı artırır mı? Ctrip saha deneyindeki rezervasyon düşüşünü ve pazarlama ölçümüne etkisini inceliyoruz. Hakemsiz çalışma makalesi.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
Site içi aramada yapay zekâ yanıtı siparişleri artırır mı?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Generative Search: Evidence from a Large-Scale Field Experiment Management Science / SSRN · 13 Mayıs 2026 · İncelenen SSRN yazar sürümü; dergide çevrim içi 24 Eylül 2026 · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarShuang Zheng, Yuting Zhu, Xin Ye, Liang Shen.
Site içi aramaya yapay zekâ yanıtı eklemek siparişleri artırır mı? Çin’deki saha deneyinin küçük etkilerini ve ölçüm sınırlarını ele alan hakemli makale.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
ChatGPT’den gelen ziyaretçiler daha çok satın alır mı?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Frontiers: ChatGPT Referrals to E-Commerce Websites: How Do LLMs Compare Against Traditional Channels? Marketing Science · 21 Nisan 2026 · Dergi sürümü, çevrim içi yayın · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarMaximilian Kaiser, Christian Schulze
ChatGPT’den gelen ziyaretçiler daha çok satın alıyor mu? Kanal karşılaştırmasının bütçe kararına ne söylediğini inceleyen hakemli makale.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
Google AI Modu sitenize gelen tıklamaları azaltıyor mu?
Ön baskı incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: AI in Search Reduces Publisher Referrals Without Improving User Experience: Experimental Evidence arXiv · 18 Ağustos 2026 · v1 · Ön baskı
ABD’deki Google saha deneyi dış bağlantı tıklamaları hakkında ne söylüyor? Bulguları, pazarlama anlamını ve Türkiye için ölçüm sınırlarını inceliyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: From Prompt to Purchase: How AI Brand Recommendations Move Consumers on the Open Web arXiv · v1: 9 Haziran 2026 · İncelenen v2: 31 Ağustos 2026 · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarMichael Iannelli, Alan Ai.
AI marka önerileriyle sonraki aramalar ve ziyaretler arasındaki ilişkiyi inceliyoruz. Marka görünürlüğü, site ziyareti ve satış arasındaki sınırları açıklıyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: From Prompt to Recommendation: A Fitted Stage Model of Brand Visibility in AI Search arXiv · 19 Eylül 2026 · v1 · Ön baskı · Ticari Aiso verisi
Araştırmayı yapanlarBenjamin Tannenbaum.
İçeriğin uygunluğu, kaynak gösterilme ve marka anılması neden ayrı ölçülmeli? Aiso’nun aşama modelini, bulgularını ve ticari veri sınırlarını inceliyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
Reklamı çekmeden önce yapay zekâyla prova yapılabilir mi?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Pretesting with AI-generated static and video ads Scientific Reports · 15 Ağustos 2026 · Hakemli, kabul edilmiş Article in Press; editoryal düzeltme bekleyen sürüm
Araştırmayı yapanlarSteven Bellman, Sid Ali Ourradi, Duane Varan.
AI ile hazırlanan reklam provaları hangi kararı destekleyebilir? Hakemli araştırmayı, kalite elemesini, ölçüm sınırlarını ve temsili iş örneklerini inceliyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: Yapay Zekâ ile Üretilen Reklam Filmlerinde Marka İmajı Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 12 Ağustos 2026 · 53:342–376
Araştırmayı yapanlarBurak Türten, Fuad Zamanov.
Türkçe bir araştırmadan yola çıkarak AI reklamında görsel kalite, samimiyet ve marka güvenini üç pazarlama örneğiyle ayrı değerlendiriyoruz.
Türkçe kaynak · İnceleme taslağı · İş örnekleri DijitalPi yorumudur
İncelediğimiz makale: Yapay Zekâ ile Üretilen Reklamlara Yönelik Tüketici Tepkileri: Coca-Cola “Holidays Are Coming” Reklamının Duygu Analizi Kronotop İletişim Dergisi · 29 Temmuz 2026 · 3(2):407–433
Araştırmayı yapanlarNevra Üçler, Defne Ertaş.
Coca-Cola reklamı üzerine Türkçe bir çalışmadan yola çıkarak yorum sayısını, yorumların duygusunu ve satış sonucunu birbirinden ayırıyoruz.
Türkçe kaynak · İnceleme taslağı · İş örnekleri DijitalPi yorumudur
İncelediğimiz makale: Teknoloji Kabul Modeli Kapsamında Sohbet Robotlarına Yönelik Tüketici Kabulü Üzerine Bir Araştırma Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi · 20 Mayıs 2026 · 19(2):370–397
Türkiye’de tüketicilerle yapılan Türkçe bir araştırmayı, sohbet robotunun yararı, kolaylığı ve güvenilirliği üzerinden pazarlama örnekleriyle açıklıyoruz.
Türkçe kaynak · İnceleme taslağı · İş örnekleri DijitalPi yorumudur
İncelediğimiz makale: Whom Do AI Agents Work For? Role Assignment Induces Sponsorship Bias in LLM Recommenders arXiv · 16 Eylül 2026 · v1 · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarDavood Wadi, Yu Ma.
Bir alışveriş asistanının önerilerini nasıl değerlendirmelisiniz? Yeni araştırmayı, ürün seçimi ve sponsorlu öneriler için pazarlama örnekleriyle inceliyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: Synthetic Data in Marketing Research: How to Evaluate and When to Trust arXiv · 12 Eylül 2026 · v1 · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarOded Netzer, Rajan Sambandam.
Sanal müşteri yanıtlarıyla kampanya kararı alınabilir mi? Sentetik veri araştırmasını, mesaj testi ve gerçek müşteri doğrulaması için örneklerle açıklıyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: Generative Marketing Mix Modeling: A Causal Inference Framework Linking GEO and GEM to Business Impact arXiv · 10 Eylül 2026 · v1 · Yöntem ve simülasyon ön baskısı
Araştırmayı yapanlarMasahiro Kato, Daiki Honma, Taka Kato.
Markanızın AI yanıtında geçmesi ne ifade eder? Yeni ölçüm yaklaşımını, pazarlama raporları ve bütçe kararları için somut örneklerle ele alıyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
İncelediğimiz makale: Dancing with AI: how human-AI interaction affects employee task performance Humanities and Social Sciences Communications · 9 Eylül 2026 · 13:1578 · Hakemli makale; kayıt sürümü 17 Eylül 2026
AI kullanan bir ekipte rol, kontrol ve sorumluluk nasıl paylaşılır? Yeni işyeri araştırmasını içerik, reklam ve müşteri iletişimi örnekleriyle inceliyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Pazarlama örnekleri temsilidir; müşteri deneyi yapılmadı
AI ile kişiselleştirilmiş video reklamlar daha çok etkileşim getiriyor mu?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Frontiers: Generative AI and Personalized Video Advertisements Marketing Science · 8 Mayıs 2025 · 44(4):733–747 · Hakemli saha deneyi
Araştırmayı yapanlarAnuj Kapoor ve Madhav Kumar
WhatsApp üzerinden yürütülen gerçek bir reklam deneyinde AI video, kişiselleştirilmiş görsel ve genel video karşılaştırıldı. Altı ila dokuz puanlık etkileşim farkının ne söylediğini ve ne söylemediğini açıklıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Etkileşim sonucu satış sonucu değildir
AI müşteri temsilcilerini gerçekten daha verimli yapıyor mu?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Generative AI at Work The Quarterly Journal of Economics · 4 Şubat 2025 · 140(2):889–942 · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarErik Brynjolfsson, Danielle Li ve Lindsey Raymond
5.172 müşteri temsilcisi ve üç milyon sohbetten gelen veriler, AI desteğiyle saat başına çözülen işlerin ortalama %15 arttığını gösterdi. Kazancın neden özellikle yeni çalışanlarda büyüdüğünü inceliyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Tek şirket ve görev bağlamıyla sınırlıdır
İncelediğimiz makale: The Cybernetic Teammate: A Field Experiment on Generative AI and Teamwork Organization Science · 12 Haziran 2026 · 37(4):1217–1242 · Hakemli saha deneyi
Araştırmayı yapanlarFabrizio Dell’Acqua, Charles Ayoubi, Hila Lifshitz ve sekiz araştırmacı
P&G’de 791 profesyonelle yürütülen saha deneyi, AI kullanan bireylerin bazı ürün inovasyonu görevlerinde iki kişilik ekiplere yaklaştığını gösterdi. İnsan seçiminin nerede değerini koruduğunu anlatıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Bir günlük inovasyon çalışmasıdır
İncelediğimiz makale: A large-scale comparison of divergent creativity in humans and large language models Nature Human Behaviour · 23 Aralık 2025 · 10:531–540 (2026) · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarDawei Wang, Difang Huang, Haipeng Shen ve Brian Uzzi
9.198 insan ve 215.542 model çıktısının karşılaştırıldığı araştırmada insanlar ortalamada az farkla öne çıktı; en yaratıcı uçta fark büyüdü. “Dâhi gibi düşün” komutlarının neden yeterli olmadığını inceliyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Belirli bir ıraksak yaratıcılık görevidir
AI sosyal medyada katılımı artırırken kaliteyi düşürebilir mi?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: The impact of generative AI on social media: an experimental study Scientific Reports · 17 Şubat 2026 · 16:9376 · Hakemli deneysel makale
Araştırmayı yapanlarAnders Giovanni Møller, Daniel M. Romero, David Jurgens ve Luca Maria Aiello
680 kişiyle gerçekçi bir sosyal medya ortamında yapılan deney, bazı AI araçlarının katılımı artırırken algılanan kalite ve özgünlüğü azaltabildiğini gösterdi. Konuşmanın diğer katılımcılara taşan etkisini inceliyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Kontrollü platform deneyi
İncelediğimiz makale: Neuronal wiring diagram of an adult brain Nature · 3 Ekim 2024 · 634:124–138 · Hakemli araştırma
Araştırmayı yapanlarSven Dorkenwald, Arie Matsliah, Amy R. Sterling ve FlyWire Consortium
Araştırmacılar tek bir yetişkin meyve sineğinin beynindeki 139.255 nöronu ve 54,5 milyon sinapsı bağlantı düzeyinde haritaladı. Bu haritanın neyi gösterdiğini ve neyi hâlâ söylemediğini açıklıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Bağlantı haritası, beyin faaliyetinin tamamı değildir
AI ile hazırlanan reklam müşteriyi uzaklaştırır mı?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: “Made with AI” but why? How consumers interpret beneficiary-framed AI disclosures in advertising Journal of Marketing Analytics · 27 Ağustos 2026 · Hakemli makale
Reklama “AI ile hazırlandı” yazmak ve nedenini açıklamak neyi değiştirir? Üç deneyin yöntemini, farklı sonuçlarını ve marka ekibi için anlamını açıklıyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Kendi kampanya testimiz yapılmadı
İncelediğimiz makale: Individual-level interventions against sycophantic AI reduce its appeal but not its persuasiveness arXiv · İlk sürüm: 28 Temmuz 2026 · İncelenen v3: 2 Ağustos 2026 · Ön baskı
Araştırmayı yapanlarMeryl Ye, Robert Kraut ve Steve Rathje · Carnegie Mellon University; New York University
Asistanın fikrinizi desteklemesi bağımsız bir değerlendirme mi? İki deneyin bulgularını, uyarıların etkisini ve karar verirken ne anlama geldiğini açıklıyoruz.
Türkçe inceleme taslağı · Hakemli yayın doğrulanmadı
Kişiselleştirilmiş yapay zekâ insandan daha ikna edici mi?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: On the conversational persuasiveness of GPT-4 Nature Human Behaviour · 19 Mayıs 2025 · 9:1645–1653 · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarFrancesco Salvi, Manoel Horta Ribeiro, Riccardo Gallotti ve Robert West
GPT-4, kısa çevrim içi tartışmalarda temel kişisel bilgilere eriştiğinde ne kadar ikna ediciydi? 900 katılımcılı deneyin güçlü bulgusunu ve pazarlamaya doğrudan genellenemeyen sınırlarını açıklıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Pazarlama kampanyası testi değildir
İncelediğimiz makale: LLM-generated messages can persuade humans on policy issues Nature Communications · 1 Temmuz 2025 · 16:6037 · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarHui Bai, Jan G. Voelkel, Shane Muldowney, Johannes C. Eichstaedt ve Robb Willer
Üç ön kayıtlı deneyde 4.829 kişi, AI ve sıradan insanların yazdığı politika mesajlarını okudu. Küçük tutum değişimlerini, mesajların neden farklı algılandığını ve pazarlama için neyin henüz bilinmediğini anlatıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Siyasi tutum deneyi, satış araştırması değildir
Yapay zekâ kullandığınız dile göre farklı mı düşünüyor?
Hakemli makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Cultural tendencies in generative AI Nature Human Behaviour · 20 Haziran 2025 · 9:2360–2369 · Hakemli makale
Araştırmayı yapanlarJackson G. Lu, Lesley Luyang Song ve Lu Doris Zhang
GPT ve ERNIE aynı ölçümlere İngilizce ve Çince yanıt verdiğinde farklı kültürel eğilimler gösterdi. Dil seçiminin yerelleştirme, reklam fikri ve uluslararası marka iletişimi için anlamını inceliyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · İngilizce ve Çince model çıktıları incelendi
Üretken yapay zekâ e-ticaret satışlarını gerçekten artırıyor mu?
Ön baskı incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Generative AI and Sales Productivity: Field Experiments in Online Retail arXiv · İlk sürüm: 14 Ekim 2025 · İncelenen v6: 29 Haziran 2026 · Ön baskı; Management Science için yayıma kabul edildiği belirtiliyor
Milyonlarca kullanıcı ve ürünü kapsayan yedi saha deneyinde AI’ın satış etkisi iş akışına göre değişti. En yüksek artışın nerede görüldüğünü, reklam başlıklarında ne bulunmadığını ve işletmelerin nasıl pilot kurabileceğini açıklıyoruz.
Yayımlanmış Türkçe inceleme · Tek bir e-ticaret platformundaki saha deneyleri
Yapay zekâ çağında sağlık içeriğine neden güveniyoruz?
Akademik makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Multilayered Epistemic Disruption in AI-Driven Health Misinformation: Conceptual Framework and Viewpoint JMIR Infodemiology · 20 Ağustos 2026 · 6:e96664 · Görüş ve kavramsal çerçeve
Araştırmayı yapanlarMuzaffer Malkoç · İstanbul Medipol Üniversitesi
Muzaffer Malkoç’un araştırma sorusu, dört katmanlı çerçevesi ve sağlık iletişiminde güven hakkında önerdiği yaklaşım.
Türkçe inceleme taslağı · Kavramsal çerçeve henüz deneysel olarak doğrulanmadı
Bir araştırmada geçen “%40 artış”, satışların %40 arttığı anlamına gelmiyor. Web sitenize yaptığınız yatırımın işe yarayıp yaramadığını anlamak için hangi sonuçlara bakacağınızı açıklıyoruz.
Yazı taslağı · Kendi uygulama testimiz henüz yapılmadı
İncelediğimiz makale: Türkçe soru cevaplama için büyük dil modelleri üzerinde geniş ölçekli etki analizi Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi · 2025
Araştırmayı yapanlarZekeriya Anıl Güven · İzmir Bakırçay Üniversitesi
Bir asistan fiyatı doğru söyleyip iade koşulunu yanlış açıklayabilir. Asistanı müşterilerinizle buluşturmadan önce hangi sorularla denemeniz gerektiğini örneklerle anlatıyoruz.
30 deneme yanıtı hazır · Yanıtlar henüz insan tarafından değerlendirilmedi
Yapay zekâ kaynak gösterdiğinde ona güvenebilir miyiz?
Akademik makale incelemesi · İngilizce kaynak
İncelediğimiz makale: Enabling Large Language Models to Generate Text with Citations EMNLP 2023 · konferans bildirisi
Araştırmayı yapanlarTianyu Gao, Howard Yen, Jiatong Yu ve Danqi Chen · Princeton University
ALCE araştırmacıları kaynaklı cevapları nasıl değerlendirdi, ne buldu? Bulguların anlamını açıklıyor, dört örnekte iddia ile dayanağını karşılaştırıyoruz.
Türkiye’de ve dünyada yayımlanan araştırmaları okuyor, işletmeler için anlamını Türkçe açıklıyoruz. Her yazıda orijinal kaynağa ulaşabilirsiniz.
Araştırmacıların bulduğu sonuçları, kendi yorumlarımızı ve varsa kendi testlerimizi ayrı belirtiyoruz. Başka bir ülkedeki sonucu Türkiye’de de gerçekleşmiş gibi sunmuyoruz. DijitalPi bu alanda hizmet veren bir ajanstır.
YAYIN YAKLAŞIMI
Anlaşılır anlatım. Kontrol edilebilir kaynak.
Ne araştırdığımızı ve kimleri incelediğimizi söyleriz.
Ne zaman ve nasıl denediğimizi açıklarız.
Henüz bilmediğimiz şeyleri sonuç gibi sunmayız.
Kaynakları paylaşır, hataları düzeltiriz.
YAPAY ZEKAYA SORUN
DijitalPi ne yapar, yapay zeka anlatsın.
Seçtiğiniz asistanı hazır bir araştırma promptuyla açar. Siteyi canlı okuyup yanıtlar.